Araştırmacılar, Ankara’nın Gölbaşı ilçesi yakınlarındaki Külhöyük kazı alanında bulunan yaklaşık 4 bin yıllık bir kap içinde “sevgi çiçeği” (Centaurea tchihatcheffii) tohumlarını tespit ettiklerini açıkladı. Bu bulgu, söz konusu bitkinin bilinen en eski örneği olarak kayıtlara geçti. Günümüzde yalnızca çok sınırlı bir alanda yetişen ve nesli kritik derecede tehlike altında olan bu türün, binlerce yıl önce de aynı coğrafyada var olduğu ortaya kondu.
4 BİN YILLIK TOHUMLAR TARİHE IŞIK TUTTU
Kazılarda bulunan seramik kap içerisindeki kalıntılar, detaylı analizlerle incelendi. Elde edilen sonuçlar, sevgi çiçeğinin Orta Tunç Çağı’nda da bölgede yetiştiğini gösterdi. Bu durum, bitkinin Anadolu’daki tarihinin sanılandan çok daha eskiye dayandığını ortaya koydu.
NESLİ TÜKENME TEHLİKESİ ALTINDA
“Sevgi çiçeği” olarak bilinen bu bitki, günümüzde dünyada yalnızca Ankara’daki çok sınırlı bir alanda doğal olarak yetişiyor. Yaklaşık 1.750 metrekarelik bir bölgede varlığını sürdüren tür, kritik derecede tehlike altında kabul ediliyor ve uluslararası sözleşmelerle korunuyor.
HİTİT VE HATTİ YERLEŞİMLERİNE UZANAN GEÇMİŞ
Külhöyük, tarih boyunca farklı medeniyetlere ev sahipliği yapmış önemli bir yerleşim olarak biliniyor. Bölgede ilk olarak Hatti topluluklarının yaşadığı, daha sonra Hititlerin burada güçlü bir şehir kurduğu belirtiliyor. Kazı alanı, katmanlı yapısı sayesinde binlerce yıllık yaşam izlerini gün yüzüne çıkarıyor.
BİLİM DÜNYASI NEDEN BU KEŞFİ KONUŞUYOR?
Uzmanlara göre bu bulgu, sadece bir bitki türünün geçmişini aydınlatmakla kalmıyor, aynı zamanda antik toplumların çevreyle ilişkisine dair de önemli ipuçları sunuyor. Bitkilerin tarihsel dağılımını anlamak, iklim değişimleri ve insan faaliyetlerinin etkisini çözümlemek açısından kritik öneme sahip.
GELECEK ARAŞTIRMALAR İÇİN YENİ BİR PENCERE
Bu tür keşifler, arkeobotanik çalışmaların önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Bilim insanları, benzer analizlerle farklı kazı alanlarında da bitki kalıntılarını inceleyerek geçmiş ekosistemleri daha detaylı şekilde yeniden inşa etmeyi hedefliyor.
