Güneş Sistemi’nin en küçük gezegeni Merkür’ün, oluşumundan bu yana tahmin edilenden çok daha fazla küçüldüğü ortaya çıktı. Yeni araştırma, gezegenin yarıçapında 23 kilometreye ulaşan bir kayıp yaşanmış olabileceğini gösteriyor.
MERKÜR NEDEN KÜÇÜLÜYOR?
Güneş’e en yakın gezegen olan Merkür, yaklaşık 4,5 milyar yıl önce oluştuğundan bu yana soğumaya devam ediyor. Gezegenin içindeki ısının zamanla uzaya yayılması, iç yapısının büzülmesine ve yüzeyinin daralmasına neden oluyor.
Bu süreç, Merkür’ün yüzeyinde yüzlerce kilometre boyunca uzanan dev sırtlar, kırışıklıklar ve uçurumlar meydana getiriyor. Bilim insanları bu jeolojik oluşumları, gezegenin küçüldüğünün önemli kanıtları arasında değerlendiriyor.
YENİ ARAŞTIRMA ESKİ TAHMİNLERİ DEĞİŞTİRDİ
Geophysical Research Letters dergisinde yayımlanan yeni araştırmaya göre Merkür, önceki hesaplamaların gösterdiğinden yüzde 10 ila 30 daha fazla küçülmüş olabilir.
Araştırmacılar, gezegenin yarıçapındaki toplam kaybın 23 kilometreye ulaşabileceğini hesapladı.
Daha önce NASA’nın Mariner 10 uzay aracından elde edilen veriler, Merkür’ün yarıçapında 1 ila 3 kilometrelik bir küçülmeye işaret ediyordu. NASA’nın MESSENGER göreviyle elde edilen daha kapsamlı veriler ise bu tahmini 7 kilometreye kadar yükseltmişti.
Yeni çalışma, gezegenin gerçek büzülme miktarının önceki hesaplamaların çok üzerinde olabileceğini gösteriyor.
ASTEROİT ÇARPMALARI KÜÇÜLME İZLERİNİ GİZLEMİŞ OLABİLİR
Araştırmacılar, önceki hesaplamalardaki farklılığın temel nedenlerinden birinin asteroit çarpmaları olduğunu düşünüyor.
Milyarlarca yıl boyunca Merkür’e çarpan asteroitler, yüzeyde büyük kraterler oluşturdu. Bu çarpışmalar sırasında çevreye saçılan kaya ve toprak parçaları, gezegenin küçülmesiyle ortaya çıkan jeolojik izlerin bir bölümünü örttü.
Araştırmada, yüzeyin daha pürüzlü olduğu bölgelerde küçülmeye bağlı sırtların daha az görüldüğü belirlendi.
Çalışmanın başyazarı Gaku Nishiyama, yeni hesaplamaların Merkür’ün jeolojik geçmişine ilişkin önemli bilgiler sunduğunu belirtiyor.
BEPICOLOMBO GÖREVİ YENİ BİLGİLER SAĞLAYACAK
Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ile Japonya Uzay Araştırma Ajansı (JAXA) tarafından ortaklaşa yürütülen BepiColombo görevi, Merkür’ün iç yapısını ve yüzey özelliklerini daha ayrıntılı incelemeyi hedefliyor.
2018 yılında fırlatılan uzay aracının Merkür yörüngesine yerleşmesi ve bilimsel verileri Nisan 2027’den itibaren aktarmaya başlaması bekleniyor.
Görev kapsamında gezegenin metalik çekirdeği, soğuma süreci ve kutuplardaki su buzu izleri de araştırılacak.
BepiColombo’dan elde edilecek yüksek çözünürlüklü görüntüler, Merkür’ün milyarlarca yıllık evrimini anlamak açısından yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.



